Kabakulak: Bulaşma Yolları, Belirtiler ve Olası Komplikasyonlar

Detaylı bilgi için imajbet adresini ziyaret edebilirsiniz.

Kabakulak hastalığı, paramyxovirus grubuna ait bir virüsün neden olduğu bulaşıcı bir enfeksiyondur. Bu hastalık, genellikle solunum yolu ile veya doğrudan temas yoluyla yayılır. Çocukluk döneminde her yaştaki bireyde görülebilen kabakulak, yetişkinlerde daha ağır seyir izleyebilir. Virüsün kuluçka süresi yaklaşık 16-18 gün arasında değişirken, bu süre 12 ila 25 gün arasında da olabilir. En yüksek bulaştırıcılık riski, tükürük bezlerinin şişmesinden 1-2 gün önce başlar ve bu durum bezin şişmesinden sonraki 5 gün boyunca devam eder.

Hastalığın başlangıç belirtileri ateş, baş ağrısı, iştahsızlık ve halsizliktir. Ayrıca kulak ağrısı da sıkça görülür ve çiğneme sırasında rahatsızlık hissedilir. Parotis bezlerinde şişlik meydana gelir; ateşin yüksekliği genelde 1-6 gün sürer. Ateş düştüğünde şişlikler de genellikle kaybolur. Şişlik başlangıçta tek taraflıdır ancak her iki parotis bezinde de aynı anda şişlik görülebilir.

Diğer tükürük bezlerinde de iltihaplanma olabilir ve bazı vakalarda orşit (erkek çocuklarında testislerin iltihabı), meningoensefalit ya da pankreatit gibi komplikasyonlar gelişebilir. Orşit en sık görülen durumdur ve genellikle ergenlik döneminde kabakulak geçirenlerde ortaya çıkar. İlk haftada belirginleşen semptomlar arasında ateş, titreme, bulantı ve karın alt kısmında ağrı yer alır; testisler ağrılı ve şiş görünür.

Kabakulak vakalarının %30-40’ında ise hastalık belirtisiz seyrederken tanı serolojik testler ve virüs izolasyonu ile konulmaktadır. Ancak laboratuvar testleri her durumda önerilmez; hastanın geçmişinde kabakulak teması varsa ve klinik bulgular mevcutsa tanı çoğunlukla klinik olarak konur.

Aşılamanın korunmada büyük önemi vardır fakat tek doz aşı tam koruma sağlamaz. Hastalık patlak verebilir özellikle ergenlik dönemindeki bireylerde aşı durumu belirsizse bağışıklama önerilmektedir. Tükürük bezlerindeki her şişliğin kabakulaktan kaynaklanmadığı unutulmamalıdır; enterovirüsler ve sitomegalovirüsler benzer klinik tablolara yol açabilir. Tek taraflı parotis bezi şişliklerinde ise başka nedenler de (kanal tıkanıklığı, tümör veya bakteriyel enfeksiyon) göz önünde bulundurulmalıdır.

Bu yazı yalnızca bu site için hazırlanmıştır: https://egitim-hizmeti.com.tr

19 Haziran 2026

Yusuf Arslan

Güncel erişim için imajbet giriş sayfasını inceleyebilirsiniz.

Author: Zeynep Kurt